İçeriğe geç
zeev1.0.0-rc.1

13 — Sürümlü morfoloji profili

Depodaki spec/13-surumlu-morfoloji-profili.md belgesinden Zee ile üretildi.

Normatif kaynak: RFC-0018 (geçici kabul), K-089/K-122/K-123. Bu bölüm spec/03'teki ad çözümünün makinece sabitlenen profilini tanımlar.

Profil kimliği (TANIMLI)

Zee v1'in etkin profili zee-tr-1, sayısal sürümü 1, azami ek katmanı 2dir. Tek kaynak-of-truth compiler/src/morfoloji.rs: EK_TABLOSUdur.

Soyut ekKabul edilen yüzeyler
belirtmeyı yi yu yü nı ni nu nü ı i u ü
üçüncü tekil iyeliksı si su sü ı i u ü
tamlayannın nin nun nün ın in un ün
yönelmeya ye na ne a e
ayrılmandan nden dan den tan ten
bulunmanda nde da de ta te
araçyla yle la le
çoğul+yönelmelara lere

İyelik tek başına ad kullanım eki sayılmaz; yalnız iki katmanlı zincirin iç ekidir. Geçerli zincir:

text
iyelik + (belirtme | tamlayan | yönelme | ayrılma | bulunma | araç)

Örnekler: fiyat+ı+yla, zar+ı+ndan, elma+sı+ndan.

Çözüm algoritması (TANIMLI)

  1. Ham kelime kapsamdaki ada byte/Unicode kod noktası olarak doğrudan eşitse o ad kazanır; ek çözümü yapılmaz.
  2. Değilse profil tablosuyla bütün tek katman çözümleri çıkarılır.
  3. Dış yüzey atıldıktan sonra yalnız geçerli zincir biçimi için ikinci katman denenir. Üçüncü katman v1'de üretilmez.
  4. Her gövde doğrudan adaydır. Ayrıca şu geri çevrimler aday üretir: b→p, c→ç, d→t, ğ/g→k; son ünsüz ikizini teke indirme ve bunun ardından sertleştirme; son iki ünsüz arasına son ünlüye uyumlu dar ünlü.
  5. Yinelenen kök adayları tekilleştirilir fakat farklı kökler korunur.
  6. Kapsamda 0 eşleşme A001, 1 eşleşme o ad, 2+ eşleşme A002'dir. Alan çözümünde aynı ilke T028 sınırında uygulanır. Hiçbir aday öncelik veya sözlük puanıyla seçilmez.

Kanonik üretim (TANIMLI)

ek_uydur ve ek_zinciri_uydur son ünlüye göre ikili/dörtlü uyumu, y/n/s tamponlarını, ta/te sert ünsüz benzeşmesini ve ünlüyle başlayan ekte çok-heceli p→b, ç→c, t→d, k→ğ ile nk→ng dönüşümünü uygular.

Üretim sözleşmesi yüzey metninin birebir tersini vermek değildir. İkizleşme ve ünlü düşmesi sözlüksel olduğu için çözücü kabul edebilir; sözlüksüz üreteç tek düzenli kanonik biçimi üretir. Normatif property şudur:

text
çöz(üret(kök, ek-zinciri)) içinde (kök, ek-zinciri) vardır

Bu property profil tablosundaki bütün tek ekler ve bütün geçerli iki katmanlı zincirler için kök korpusu üzerinde test edilir.

Bilinen sınır: şapkalı ünlüler (K-367)

AÇIK: zee-tr-1 â, î, û harflerini ünlü saymaz. Bu harfleri taşıyan köklerde kanonik üretim Türkçe ünlü uyumuna ve yumuşamaya uymayabilir: kâr → kâri, rüzgâr → rüzgârü, kâğıt → kâğıtı üretilir (Türkçede kârı, rüzgârı, kâğıdı). Çözücü yüzey tablosunu ünlüden bağımsız uyguladığı için doğru yazım (kârı, rüzgârı) aynı köke çözülür; sınır kanonik üretimi (editörde yeniden adlandırma) ve aday kümesini etkiler. Düzeltme profilin uyumluluk kaydını değiştirdiği için zee-tr-1 içinde yapılamaz; zee-tr-2 adayıdır. Doğru kural şapkanın k/g/l inceltme işlevini ayrıca ele almalıdır (kârı ama hâli, usulü).

Editör ve araçlar (TANIMLI)

  • LSP tanıma-git/hover/rename aynı profil modülünü kullanır. Definition ve rename önce başarılı checker HIR'ındaki SymbolIdyi seçer; morfoloji semantic kimliği belirlemek için kullanılmaz.
  • Rename, yalnız seçilen SymbolIdye ait tek çözümlü ek zincirini yeni köke kanonik olarak giydirir. Kaynak kök+zincir çözümü belirsizse veya belge derlenemiyorsa tahmin ederek düzenleme üretmez.
  • dil morfoloji profil snapshot'ını; dil morfoloji <kelime> bütün yapısal kök+ek çözümlerini gösterir.
  • dil sürüm etkin profil kimliğini gösterir.

Proje ve paket sabitlemesi (ZORUNLU)

Yeni proje.dil dosyası şunu taşır:

text
morfoloji "zee-tr-1" olsun

Alanı olmayan eski bildirim zee-tr-1 kabul edilir. Yazılmış ama bu derleyicide desteklenmeyen profil P011'dir; sessiz fallback YASAKTIR. proje.kilit sürüm 3, ana proje ve her yerel/uzak paket satırında profil kimliğini taşır. Sürüm 2 tarihsel yerel-paket biçimidir.

Yüzey tablosu, zincirler, ses dönüşümü, kanonik üretim veya çözüm önceliği değişirse zee-tr-1 yerinde değiştirilemez. Yeni profil kimliği ve ana dil sürümü/edition geçiş kararı gerekir.

zee-tr-1in yayımlanmış uyumluluk kaydı ZORUNLU olarak şudur:

text
profil=zee-tr-1
şema=zee-morfoloji-uyumluluk-v1
sha256=e6034e7359e5d5d1bf5f3f06b6a7767616b2b6daf8ab916226b48d522f99f220

Kayıt; profil dökümünü, 11 sabit sınır yüzeyinin bütün çözümlerini ve 4.096 deterministik kökün yedi tek+altı iki katmanlı zincirindeki 53.248 kanonik üretim ile bütün çözüm kümelerini özetler. Aynı profil kimliği altında başka kayıt YASAKtır. Yayımlanmış fixture silinemez/değiştirilemez; yeni semantic davranış yeni zee-tr-N kimliği, yeni fixture ve sürüm/edition geçişi ister.

Conformance kanıtı

  • compiler/tests/morfoloji_v1.snapshot
  • compiler/tests/fixtures/morfoloji-zee-tr-1.sha256: immutable semantic parmak izi; Git tabanına girdikten sonra CI'da değiştirilemez
  • conformance/morfoloji/sema-v1.schema.json ve zee-tr-1.json: Rust'tan bağımsız profil, 27 çözüm/karar ve 21 kanonik/geçersiz üretim vakası
  • compiler/tests/morfoloji_testi.rs: tablo, tek/iki katman property, kanonik üretim golden'ları, ters ses değişimi, belirsizlik korpusu, CLI; ayrıca 4.096 deterministik kök, 2.048 bütün-aday kararı ve NFC/NFD sınırı
  • compiler/fuzz/fuzz_targets/morfoloji.rs: byte girdiden geçerli kök üreten gecelik üret→çöz ve fail-closed belirsizlik mutation hedefi
  • compiler/tests/lsp_testi.rs: tek/iki katmanlı rename, kapsam ayrımı ve belirsiz belgede fail-closed semantic seçim
  • compiler/tests/proje_testi.rs: profil sabitleme, P011, kilit v2 ve sürüm CLI

K-122/B-008'in iki kapılı bakım akışı profil uyumluluk rehberindedir. K-123/B-009'un veri şeması ve ikinci compiler tüketici protokolü morfoloji conformance rehberindedir.

K-111/B-016 kanıtının çalıştırma, crash küçültme ve dürüst sınır ayrıntıları morfoloji doğrulama rehberindedir.

Kaynak: spec/13-surumlu-morfoloji-profili.md · Bütün belgeler