- Durum: geçici kabul — K-087 eylem sınırı ve K-088 güvenlik profili gerçeklendi
- Tarih: 1 Eylül 2026
- İlgili kararlar: ADR-010, K-081, K-087, K-088, RFC-0017; v1 kapıları P0-02/P0-03/P0-04
- Gerçekleme: açık imzalı eylem, yöntemli rota, geçişli etki denetimi, istek limiti/son tarihi, yerel dosya savepoint'i, production oturum/CSRF ve TLS/proxy profili, literal 100..599 HTTP durumlu yanıt var; idempotency ve dağıtık transaction açık
Problem
"/kaydet" adresine istek geldiğinde bugün çalışan bir rota gövdesidir. HTTP yöntemi, doğrulama, yetki, CSRF, idempotency, transaction ve timeout bu gövdenin dil sözleşmesinde görünmez. Aynı iş kuralı web formuna gömülür; CLI/job/queue/API tarafından yeniden kullanılması kullanıcı disiplinine kalır.
Bu yüzey eğitim ve localhost prototipi için değerlidir ama production web uygulaması anlamına gelmez. Güvenli varsayımlar gereği iki katman ayrılacaktır:
- adaptör: HTTP isteğini güvenli, sınırlı girdiye dönüştürür;
- eylem: iş kuralını, yetkiyi ve kalıcı durum sınırını taşır.
Değişmez güvenlik kuralları
- GET/HEAD güvenlidir: durum değiştiren capability kullanamaz.
- Durum değiştiren HTTP çağrısı yöntemi açıkça POST/PUT/PATCH/DELETE'dir; yöntem bir sözlük anahtarını elle kontrol etmeye bırakılmaz.
- İstek gövdesi, alan sayısı ve süre üst sınırı varsayılanla gelir; büyütmek açık karardır.
- Kimlik doğrulama ile yetkilendirme ayrıdır. Bir kullanıcının tanınması, eylemi yapmaya yettiği anlamına gelmez.
- Tarayıcıdan durum değiştiren eylem CSRF politikasız yayınlanamaz.
- Eylem ya tamamlanır ya geri alınır. Dosya, veri tabanı ve kuyruk aynı transaction API'sini birebir vermek zorunda değildir ama yarım başarı görünür ve yönetilebilir olmalıdır.
- Tekrar gelebilen eylem idempotency politikasını açıklar; ağ tekrarı sessiz çift kayıt üretmez.
- Oturum tokenı CSPRNG'dir; düz parola ve küçük rastgele sayı production API'sinin parçası olamaz. Çerez varsayılanı HttpOnly + SameSite=Lax; HTTPS ortamında Secure'dur ve ömür açıkça sınırlıdır.
- Web adaptörü ham hata ayrıntısını istemciye sızdırmaz; yapılandırılmış Hata güvenli HTTP sonucuna eşlenir, tam neden gözlemlenebilirlik katmanında kalır.
Kabul edilen çekirdek yüzey (K-087)
eylem notu kaydet
notu Metin olarak al
değer döndürmez
"notlar.txt" dosyasına notu ekle
POST "/notlar" adresine istek geldiğinde
not isteğin "not" değeri olsun
not ile notu kaydet
"/notlar" adresine yönlendirK-163/F032 readiness ve gerçek 404 ihtiyacıyla rota sonucu için en küçük açık yüzey eklenmiştir: <ifade> yanıtını <100..599 literal> durumuyla gönder. Durumun literal olması response politikasını kaynakta görünür tutar; dinamik status/header builder ve eylem içi HTTP etkisi kabul edilmemiştir.
Eylem HTTP bilmez. Aynı eylem daha sonra CLI, zamanlanmış iş, kuyruk veya test adaptöründen çağrılabilir. Form bir iş kuralı değil, eyleme adaptördür.
Capability ve etki modeli
Derleyici bir eylemin etkilerini şu kapalı sınıflarda çağrı grafiği boyunca görür:
salt-okumadurum-yazmaweb-adaptörügeri-alınamaz dış etki
GET/HEAD adaptörü yalnız salt okumaya ulaşabilir. Yazma, normal işlem içine saklanarak sınır dolanılamaz. Eylem HTTP yanıtı/çerezi ve geri alınamayan ekran/girdi/donanım etkisi taşıyamaz. Ayrıntılı normatif sözleşme spec/11'dedir.
Aşamalı gerçekleme
- Korkuluk (K-082 — gerçeklendi): mevcut TCP/web yüzeyi açık
--deneysel-webopt-in'i olmadan gerçek soket açmaz; örnekler production olmadığını söyler ve bütün durum değişiklikleri POST kontrolü taşır. - Protokol sınırı (K-087 çekirdeği): yöntemli route, 64 KiB/100 alan sınırı, 30 saniye istek son tarihi, 404/405/413/504 ayrımı gerçeklendi. Güvenli çerez ve kontrollü reverse-proxy güveni K-088/RFC-0017 ile kapandı. K-176 sorgu/form yüzde kodlamasını tam iki hexadecimal hane ve exact UTF-8 zorunluluğuyla fail-closed 400 sınırına taşır.
- Eylem (K-087): tam tür sözleşmeli ve form/API/CLI/görev bağlamından bağımsız çağrı; HTTP etkisi derlemede yasak.
- Durum (K-084/K-087): tek-dosya atomik değiştirme ve süreç kilidinin üstünde, çalışma hatası/başarısız Sonuç için iç içe çok-dosyalı savepoint geri alması gerçeklendi. Süreç çökmesinde çok-dosyalı tek commit, veri tabanı/dağıtık transaction ve idempotency anahtarı açık.
- Üretim güvenlik profili (K-088): Argon2id, CSPRNG sunucu oturumu, rotation/revoke/ömür, rol, synchronizer CSRF,
__Host-çerez, güvenlik başlıkları ve loopback HTTPS reverse-proxy sözleşmesi gerçeklendi. Secret dağıtımı, rate limit ve gözlemlenebilirlik deployment sorumluluğudur.
Kabul kapıları
- K-087 kapalı: GET/HEAD ile doğrudan veya dolaylı dosya/çerez/donanım durum değişimi derlemede reddedilir (T045).
- K-087/K-088 kapalı: yanlış yöntem 405, fazla gövde/alan 413, bilinmeyen yol 404 ve son tarih 504'tür. Alan doğrulama 400, kimlik 401, yetki/CSRF 403'tür.
- K-176 kapalı: eksik/kuralsız
%xxve yüzde çözümü sonrası geçersiz UTF-8 rota çalışmadan 400'dür; exact uygulama commit'i semantic regression fixture'ı ve değişiklik beyanıyla kaynaklanmıştır. - Yarım yazma K-087 olumsuzlarıyla; CSRF, session fixation, zayıf token, süre/iptal, başlık enjeksiyonu ve sahte proxy K-088 olumsuzlarıyla kanıtlıdır.
- K-087 kapalı: eylemin aynı iş mantığı web ve CLI bağlamından çağrılır; çalışma hatası ve başarısız Sonuç savepoint'i geri alır.
- K-163/F027: Web isteğindeki C021 transaction-boundary arızası istek taslağını geri alıp 503 üretir; worker sonraki isteği işler. Başarısız write veya eylem gövdesi otomatik tekrar edilmez. CLI davranışı C021 olarak kalır.
- K-163/F028: En dış COMMIT cevabı kaybolursa tipli
CommitSonucuBelirsizsınırı C027 üretir. Web aynı anlamı uzlaştırma isteyen 503'e çevirir; process yaşar ve write otomatik tekrarlanmaz. IO izi sınıfı korur, eski iki alanlı genel hata kayıtlarını okumayı sürdürür. - K-163/F032: Literal 100..599 durumlu yanıt readiness için 503 ve içerik yokluğu için 404 üretir; varsayılan yanıt 200 kalır. Dinamik/aralık dışı durum S037'dir. Gerçek ürün aynı worker'da DB-down 503, liveness 200 ve DB dönüşünde readiness 200 zincirini geçmiştir.
- Tek-dosya atomik durum V1-P0-04/K-084 ile kapandı; eylemin çok-kaynaklı transaction/idempotency kapısı bu RFC'de açık kalır.
K-088 ile başlayan production oturum/CSRF/proxy profili K-137/ADR-034'te süreçler arası ortak kalıcı durum, oran sınırı ve tek-worker/N süreç modeline genişledi. Secret dağıtımı, çok-hostlu harici backend ve idempotency ayrı deployment/RFC kapılarıdır; dil bunları varmış gibi göstermez.
K-163/F030 binary upload'ın temp→publish→metadata ve tombstone→fiziksel-temizlik akışını ayrı eylemlerle kurdu. Runtime DB+dosyayı tek eylemde hâlâ reddeder; restart yakınsaması ürün durum makinesinin sorumluluğudur (RFC-0027/spec-26).